Mierząc się z wyzwaniami tłumaczeń audiowizualnych

Technologia cyfrowa odegrała znaczącą rolę w procesie produkcji i dystrybucji treści audiowizualnych. Z kolei globalizacja stworzyła na nie ogromny popyt. Cały przemysł audiowizualny wart jest dziś miliardy. Jak pokazują statystyki, wzrosło także zapotrzebowanie na usługi translatorskie w tym sektorze. Filmy, seriale, przedstawienia teatralne, gry komputerowe czy strony internetowe potrzebują wsparcia tłumaczy. Z czym muszą zmierzyć się specjaliście przekładający treści audiowizualne? Przekonajmy się!

„W świecie pełnym cudów audiowizualnych słowa mogą być dla ciebie ważne i pełne magii.” (Peter Godfrey-Smith)

Tłumaczenie audiowizualne. Co to w ogóle jest?

Najprościej mówiąc, to rodzaj tłumaczeń odnoszący się do przenoszenia z jednego języka na inny elementów słownych, które są zawarte w utworach i produktach audiowizualnych.

Produkty audiowizualne. Co do nich zaliczamy?

Wśród produktów audiowizualnych są m.in.: filmy fabularne, programy telewizyjne, musicale, opera, gry wideo czy strony internetowe.

Rodzaje tłumaczeń audiowizualnych

Można łatwo się tego domyślić, tłumaczenie audiowizualne wewnątrz jest zróżnicowane. Będziemy mieli tutaj:

  • dubbing,

  • voice-over (lektor czytający tekst),

  • napisy,

  • audiodeskrypcja (napisy na osób niewidomych i częściowo niewidzących),

  • surtitling (jednoliniowe napisy często stosowane w operze),

  • napisy na żywo.

Dubbing – rodzaj tłumaczenia audiowizualnego

Sztuka dubbingowania zaczęła się rozwijać ok. 1930 roku, kiedy pojawiły się pierwsze filmy dźwiękowe.

W niektórych krajach europejskich, tj. Hiszpania i Włochy, jest on najbardziej rozpowszechnionym sposobem tłumaczenia filmów.

Jest uważany za dziesięć razy droższy niż napisy. Dzieje się tak głównie dlatego, że angażuje dużą grupę profesjonalistów niezbędnych do jego stworzenia. Z kolei plusem jest to, że widz może skupić się na obrazie zamiast rozpraszać się napisami.

Wyzwania tłumacza pracującego z dubbingiem

Na czym polegają największe trudności osoby, który pracuje z treścią przeznaczoną pod dubbing? Należy tutaj wymienić przede wszystkim kwestie, tj.:

  • większe ograniczenie w swoich wyborach z powodu synchronizacji ust,

  • może prowadzić do utraty ważnych elementów w tłumaczeniu.

Wyzwania tłumaczeń audiowizualnych

Na przykładzie dubbingu pokazaliśmy dwie główne trudności, które muszą niejako pokonać tłumacze. Ale dubbing to tylko jeden z rodzajów tłumaczeń audiowizualnych.

Ogólnie podchodząc do tematu specjalista pracujący z treściami przeznaczonymi dla przemysłu audiowizualnego zmaga się z wyzwaniami tj. m.in.:

  • krótki czas realizacji tłumaczeń,

  • znajomość kultury – swoboda w poruszaniu się w kontekstach kulturowych,

  • znajomość slangu,

  • elastyczność i szybkość w dostosowaniu się do zmian zachodzących w branży,

  • świetna znajomość terminologii przedmiotu, którego dotyczy tłumaczenie,

  • trzeba brać pod uwagę czynnik szybkości czytania napisów,

  • „tłumaczenie emocji” – treść musi być najbardziej naturalna w języku docelowym,

  • stosowanie się do standardów technicznych,

  • wynagrodzenie za czas pracy, a nie za słowo.